Kerst op kastelen (1): huis Zypendaal,14 en 15 december

Afb. Op huis Zypendaal lijkt het of de bewoners uit het verleden weer terug zijn: acteurs ontvangen de bezoekers en leiden u rond. Foto met hartelijke dank aan Geldersch Landschap & Kasteelen.

Huis Zypendaal is te bezoeken met speciale theatrale kerstrondgang op 14 en 15 december 2019.

Het huis is voor deze gelegenheid ingericht in warme kerstsferen. De belevenis begint al bij inschrijving. De genodigde ontvangt een persoonlijke uitnodiging van de familie. De bezoeker wordt bij aankomst welkom geheten door de familie (acteurs) en ontmoet tijdens de rondgang een aantal bewoners van het huis, zo wordt de bezoeker meegenomen in een kerstvoorstelling van een uur. Naast de voorstelling in het huis, is het genieten van een verrassingsoptreden in de Rode Salon, de feestsalon van het huis

Huis Zypendaal
Huis Zypendaal is een buitenplaats, in de jaren 1762-1764 gebouwd voor de rijke en machtige Arnhemse regentenfamilie Brantsen. De familie had al een groot woonhuis in de binnenstad, maar wilde een buitenhuis voor de zomermaanden. Het huis is ingericht alsof de bewoners van toen zo binnen kunnen stappen. En speciaal voor kerst is het huis versierd in de kerstsfeer uit die tijd. Nakomelingen van de familie Brantsen werden in 1824 en in 1828 verheven in de Nederlandse adel.

Reserveren voor de kerstrondgang is noodzakelijk door middel van online kaartverkoop op de website van Geldersch Landschap & Kasteelen www.glk.nl/zypendaal

Veilingnieuws: het portretje van de tragisch verongelukte Belgische jonkvrouwe en de portretbuste van Charlotte barones van Pallandt bij Van Spengen Kunst & Antiek Veilingen

Afb. 1. Het portretminiatuur van jonkvrouwe Elisabeth de Woot de Trixhe meet 9,5×7,5 cm, is gesigneerd K.C. en wordt getaxeerd op 400-600 euro. Foto met hartelijke dank aan Van Spengen Kunst en Antiek Veilingen.

Van 9 t/m 13 december vindt bij Van Spengen Kunst & Antiek Veilingen in Hilversum een grote kunst- en antiekveiling plaats. Twee kavels vallen hierbij op: het portretje van de tragisch verongelukte Belgische jonkvrouwe Elisabeth de Woot de Trixhe en de portretbuste van Charlotte barones van Pallandt. Lees het verhaal hierbij hieronder of kijk in de online catalogus voor wat er verder geveild wordt op www.vanspengen.nl. Of bezoek de kijkdagen op 6 t/m 8 december tussen 11.00 en 17.00 uur in Hilversum.

De tragisch verongelukte jonkvrouwe Elisabeth de Woot de Trixhe
Jonkvrouwe Elisabeth Louisa Marie Josèphe Ghislaine de Woot de Trixhe werd geboren op 15 september 1888 op kasteel van Presseux. Haar vader was Arnold Walthère Florent Isaïe baron de Woot de Trixhe (1857-1933) en haar moeder Ida Marie Josèphe Emma barones de Macar (1858-1939). Zij was het vierde kind in het gezin. Voor haar werden twee broertjes en een zusje geboren, waarvan een broertje kort na de geboorte overleed. Na haar werden er nog een zusje en twee broertjes geboren.

Zij groeide op het kasteel van Presseux op, waar zij met haar familie een traditioneel adellijk leven leidde met ontvangsten en personeel. In de jaren die volgden, maakte zij de huwelijken van haar oudste zusje met baron De Bassompiere en haar jongste broertje met een jonkvrouwe De Posson mee. Zelf verloofde zij zich met Ferdinand Goffinet, die uit een geadelde familie stamde. Op 19 december 1912 raakte zij helaas bij een auto-ongeluk betrokken in Rumpst en overleed vervolgens 24 jaar jong in het Institut St.-Camillie in Antwerpen.

Ter herinnering aan haar werd dit miniatuur gemaakt met op de achterzijde de tekst: ‘Elisabeth de Woot de Trixhe, geboren op het kasteel van Presseux op 15 september 1888. Weggerukt van haar naasten door een auto-ongeluk op 19 december 1912 te Rumpst, provincie Antwerpen.’

Afb. 2. Portretbuste Charlotte van Pallandt. Deze gepatineerde bronzen buste is 44 cm. hoog, staat op een stenen voet, is gemonogrammeerd CP en wordt getaxeerd op 8.000-12.000 euro. Foto met hartelijke dank aan Van Spengen Kunst en Antiek Veilingen.

Charlotte barones van Pallandt
Charlotte Dorothée barones van Pallandt (1898-1997) werd geboren als dochter van Jan Anne baron van Pallandt, heer van Walfort, en Sarah Agnes Sophie barones van Pallandt. Haar ouders waren een verre neef en nicht van elkaar. Zij groeide op huis Schaarsbergen op in een gezin met een ouder zusje, twee jongere zusjes en een jonger broertje, maar haar oudste zusje overleed al jong op 13-jarige leeftijd. Haar vader was kamerheer i.b.d. van Koningin Wilhelmina en daarnaast majoor-commandant vrijwillig automobielcorps.

Zij huwde in 1919 Joachim Adolph Zeyger graaf van Rechteren Limpurg uit een puissant rijke zijtak van deze familie en ging met hem in Wenen wonen, waar hij als gezantschapsattaché werkzaam was. Het huwelijk hield niet lang stand en vijf jaar later besloten zij uiteen te gaan. Hierna wijdde zij zich geheel aan haar grote passie en werd de belangrijkste Nederlandse beeldhouwster van de 20e eeuw.

Haar meest bekende werk is het monumentale beeld dat zij van Koningin Wilhelmina maakte en dat velen kennen voor Paleis Noordeinde in ‘s-Gravenhage, maar zij maakte ook dit zelfportret.

Link naar de biografie van Charlotte van Pallandt in het Vrouwenlexicon (de naam Van Rechteren Limpurg is hierin foutief geschreven): http://resources.huygens.knaw.nl/vrouwenlexicon/lemmata/data/Van_Pallandt

Genereus bruikleen voor Slot Zuylen: marmeren wapenbord

Afb. 1. Links de 18e-eeuwse plaquette en rechts de overdracht van het bruikleen met v.l.n.r. antiquairs Bert Degenaar en Arnold Wegh, Lucile barones van Tuyll van Serooskerken (voorzitter Stichting Slot Zuylen) en Gerbrand Korevaar (conservator Slot Zuylen). Foto rechts met hartelijke dank aan Xander van Ommen.

Onlangs dook op een veiling een 18e-eeuws marmeren wapenbord op met het familiewapen Van Tuyll van Serooskerken. Dankzij antiquairs Bert Degenaar en Arnold Wegh kon dit aangekocht worden en zij hebben het vervolgens in bruikleen gegeven aan de plek waar het zich ooit bevond: slot Zuylen.

Het wapen op het marmeren bord toont het familiewapen van de baronnen Van Tuyll van Serooskerken: drie brakskoppen met uithangende tongen, met op een grasgrond twee wilden met knots. De kroon met parels verwijst naar de adellijke titel die de familie gebruikte.

Het slot werd tot 1951 bewoond door de baronnen Van Tuyll van Serooskerken, maar om de continuïteit van het kasteel en de inboedel te garanderen, werd het geheel vervolgens in 1952 in een stichting ondergebracht. Slot Zuylen is sindsdien opengesteld voor bezoekers.

Lees meer over dit bijzondere bruikleen op https://www.slotzuylen.nl/blog/2019/eeuwenoude-plaquette-in-bruikleen/

Afb. 2. Slot Zuylen op een zomers dag.

 

Geboren: Van Suchtelen

Afb. Het familiewapen Van Suchtelen.

Jonkheer Maas Roger Bernhard van Suchtelen, geboren Baarn 28 november 2019, zoon van jonkheer Rutger Henry Pieter van Suchtelen en Sarah Bernardine van Suchtelen née Kesler.

Veilingnieuws: Indonesian Art veiling Zeeuws Veilinghuis Middelburg

 

Op 6 december vindt bij het Zeeuws Veilinghuis in Middelburg de Indonesian Art veiling plaats met onder meer dit schilderij. Lees het verhaal hierbij hieronder of kijk in de online catalogus (met mogelijkheid voor online bieden!) van het Zeeuws Veilinghuis om te zien wat er verder geveild wordt op https://zeeuwsveilinghuis.cloudcatalogus.nl/Home/Catalog. De kijkdagen zijn op 4 en 5 december tussen 13.00 en 16.00 uur en op 6 december tussen 10.00 en 12.00 uur.

Afb. 2. Hendrik Merkus baron de Kock (1779-1845), luitenant-gouverneur-generaal van Ned.-Indië in de jaren 1822-1830. Portret door Cornelis Kruseman. Coll. Rijksmuseum Amsterdam.

In 1596 kwam de opperkoopman Cornelis Houtman met vier schepen als eerste Nederlander aan op de Indische Archipel. Zes jaar later werd de Vereenigde Oostindische Compagnie opgericht en sindsdien speelde Nederland hier tot aan de onafhankelijkheid in 1949 eeuwenlang een grote en dominante rol.

Indonesië bood kansen om carrière en fortuin te maken voor de spreekwoordelijke zwarte schapen, maar ook voor ondernemende mannen. Grote Indische fortuinen vonden al sinds de 18e eeuw hun weg naar de adellijke huwelijksmarkt en nakomelingen van Gouverneurs-Generaal huwden toen al met Gelderse en Utrechtse edelen. Het aandeel adel in de Nederlandse aanwezigheid is nog nauwelijks onderzocht, maar niet alleen in het bestuur, maar ook in het bedrijfsleven kwam je veel adellijke namen tegen. Een aantal families verbleef hier zelfs generaties achtereen. Zo kwam Hendrik Merkus baron de Kock (1779-1845) als luitenant-gouverneur-generaal van Ned.-Indië in de jaren 1822-1830 aan de top van het bestuur te staan en veel van zijn nakomelingen, in zowel de mannelijke als vrouwelijke lijn, zouden hier tot aan de onafhankelijkheid actief in het bestuur en het bedrijfsleven blijven.

De neerslag van de Nederlandse aanwezigheid zie je tot op heden terug in de grote hoeveelheid Indonesische kunst in Nederland. Op de Indonesian Art veiling op vrijdag 6 december a.s. bij het Zeeuws Veilinghuis wordt onder meer het afgebeelde schilderij aangeboden. Het werd geschilderd door Ernest Dezentjé (1885-1972) en is getiteld ‘Puncak’. Dit is de naam van een pas die men op Java passeert op weg van Bogor naar Bandung. Op het schilderij is het uitzicht te zien vanuit de residentie van een ambassadeur nabij Cipanas. Het schilderij meet 25×47 cm en wordt getaxeerd op 400-600 euro.

Ook benieuwd naar wat er verder geveild wordt? Kijk dan in de online catalogus op https://zeeuwsveilinghuis.cloudcatalogus.nl/Home/Catalog of bezoek de kijkdagen in Middelburg op 4 en 5 december tussen 13.00 en 16.00 uur.

Donderdag 12 t/m zaterdag 14 december: Tuin der Lusten op havezate Den Alerdinck

Afb. 1. Havezate Den Alerdinck. Foto met dank aan ©Harma Harding.
Afb. 2. Magisch spel van licht door Eye-Burn.

Over twee weken is het weer zover: het jaarlijkse festival De Tuin der Lusten, dat dit keer plaatsvindt op donderdag 12 t/m zaterdag 14 december op havezate Den Alerdinck in Laag Zuthem (tussen Raalte en Zwolle). Deze eeuwenoude buitenplaats is particulier bewoond en het fraaie huis, de mooie tuinen en het omringende landschapspark vormen de sfeervolle achtergrond voor een bijzonder culinair en cultureel programma. Het huis was eeuwenlang in het bezit van bekende Overijsselse geslachten als Van Uterwijck, Van Raesfelt, Van Sonsbeeck en Van Dedem.

De Tuin der Lusten is een evenement waar het publiek ‘ont-moet’. Aan de ene kant kan het publiek in alle rust kunst beschouwen binnen de omgeving van het landgoed. Aan de andere kant is het een evenement waar je als bezoeker in gesprek raakt met anderen en getuige bent van de ontmoeting tussen oude en nieuwe cultuur: de geschiedenis van het landgoed in combinatie met hedendaagse kunstvormen.

Afb. 3. Fragmented Appearances.

Kunstenaarscollectieven Waterlanders en Eye-Burn zijn dit keer uitgenodigd om met hun prachtige installaties en performances een winterse wandeling te maken vol licht, geluid en vuur. Onder de titel STOOM gaan zij spelen met water en vuur. Femke Luyckx, Gertjan Adema en Anne Leijdekkers hebben een plek langs de route voor hun bijzondere performances en installaties. De Jong & De Witte, Compagnie Kairos en Lilli Döscher zijn tijdens deze Tuin der Lusten in residentie aan het werk aan nieuwe projecten. Wie weet kunnen ze daar al een eerste resultaat van laten zien. Studenten van ArteZ – de kunstopleiding in Zwolle – maken met hun medewerking en bijdragen de avonden compleet.

Op verschillende plekken langs de route kunt u zich warmen aan vuurtjes, warme dranken en een goede kom soep. En uiteraard ontbreken ook de koks van Butifarra niet. Ze zorgen de hele avond voor verse tapas. De welbekende Tafel der Lusten staat dit keer binnen in het koetshuis van de havezate.

Kijk voor meer informatie en het bestellen van kaarten (12 euro p.p.) op https://www.detuinderlusten.eu/tickets

Eastman Johnson: portrettist en voorouder van Nederlandse adel, door Erik Schoonhoven

Afb. 1. Jan Maximiliaan baron van Tuyll van Serooskerken, heer van Vleuten. Foto: Stichting Slot Zuylen, Oud-Zuilen, Trudelies de Graaf.

Eastman Johnson (1824-1906) leerde van 1851 tot 1855 het schildersvak in Den Haag en werd zó sterk beïnvloed door de Nederlandse kunst dat hij al tijdens zijn leven de bijnaam ‘de Amerikaanse Rembrandt’ kreeg. Tegenwoordig hangt zijn kunst prominent in de belangrijkste Amerikaanse musea, maar ook onder de Nederlandse adel en het patriciaat is zijn werk terug te vinden, want hij verdiende zijn geld met het maken van portretten. Leden van de adellijke familie Van Reigersberg Versluys stammen zelfs van Eastman Johnson af. Dr. Patricia Hills, professor emerita aan Boston University, werkt aan een catalogue raisonné van zijn oeuvre en is op zoek naar nog onbekend werk.

Dr. Patricia Hills: ‘Kunst van Eastman Johnson hangt prominent in de belangrijkste Amerikaanse musea, zoals het Metropolitan in New York en het Smithsonian in Washington DC, maar is bijvoorbeeld ook te zien in de tv-serie Desperate Housewives. Johnson maakte portretten van vier Amerikaanse presidenten en schilderde Amerikaanse scènes uit de Burgeroorlog, de levens van de oorspronkelijke Amerikanen en van de zwarte slaafgemaakten op de plantages, maar ook die van vrije zwarten. Dat werk van hem is bekend en beroemd; voor dit project zijn we juist op zoek naar nog onbekend werk uit zijn Nederlandse tijd.’

Afb. 2. Gravin Woltera Geertruida en gravin Frederica Augusta van Limburg Stirum. Foto: Rijksmuseum, Amsterdam

‘Alleen in Nederland’
Op 25-jarige leeftijd reisde Johnson naar Europa om als jonge al gevestigde tekenaar te leren schilderen. Hij was in 1851 van plan om vier maanden in Den Haag te blijven, maar dat werden voor zijn verdere ontwikkeling vier cruciale jaren. Wat trok hem zo aan Den Haag? ‘Ik merk dat ik veel voordeel haal uit het bestuderen van de spectaculaire werken van Rembrandt en enkele andere oude Hollandse meesters, waarvan ik vind dat je ze alleen in Nederland kan zien’, zo schreef hij. In het Mauritshuis bestudeerde hij de schilderijen van Rembrandt, waarvan hij ook kopieën maakte, en die van bijvoorbeeld Gerard Dou, Gabriel Metsu en Frans van Mieris. Tijdens zijn leven werd Johnson gevierd om zijn rijk geschilderde Hollandse stijl met het licht van Rembrandt en de verstilde intimiteit van Hollandse interieurs. Maar ook trok hij naar het vissersdorp Scheveningen om de mensen daar te tekenen en tekende hij op het bekende landgoed en Geneeskundig Etablissement Zuiderburg in Voorburg. In 1854 werd hij lid van de Haagse kunstenaarssociëteit Pulchri Studio.

Portretten van de adel
Voor zijn levensonderhoud schilderde en tekende Eastman Johnson portretten van de elite, van leden van de koninklijke familie en de adel tot notabelen en intellectuelen, vooral die in de regio Den Haag. Zo portretteerde hij prinses Marie der Nederlanden, dochter van Prins en Prinses Frederik, én leden van hun hofhouding, zoals bijvoorbeeld jonkheer Guillaume Albert Charles Herman von Goedecke (1816-1885) en zijn echtgenote jonkvrouwe Wendela Frederica Francina Fagel (1827-1894). Jonkheer Guillaume was kamerheer en adjudant i.b.d. van koning Willem III (1849-1885), kamerheer en adjudant van prins Frederik (1855-1867). Zijn vader jonkheer Friedrich Wilhelm was officier, onder meer in dienst van de Staten, van de vorst van Fulda, in Nassause dienst en uiteindelijk in Nederlandse dienst, waarna hij Ridder in de Militaire Willemsorde en Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw werd. In 1807 werd Friedrich Wilhelm door Frederik Willem Hertog van Nassau-Weilburg verheven in de adelstand en in 1817 werd hij ingelijfd in de Nederlandse adel. Jonkvrouwe Wendela Fagel was de dochter van mr. Jacob baron Fagel en jonkvrouwe Maria Boreel van Huize Avegoor in Ellecom, en was hofdame van prinses Frederik. Eastman Johnson maakte een portret van Wendela Fagel en twee van Guillaume von Goedecke.

Afb. 3. Graaf Wigbold Albert Willem en graaf Hendrik van Limburg Stirum. Foto: Rijksmuseum, Amsterdam

Van Tuyll van Serooskerken
In de collectie van Slot Zuylen bevindt zich Eastman Johnsons portret uit 1855 van Jan Maximiliaan baron van Tuyll van Serooskerken, heer van Vleuten (1838-1904), zoon van Ernst Louis baron van Tuyll van Serooskerken, heer van Vleuten en van Wilhelmine Philippine Willink. Hij was vernoemd naar zijn grootvader, de staatsman Jan Maximiliaan, gouverneur van Utrecht en Noord-Holland en lid van de Raad van State i.b.d. In 1871 trouwde hij met Louise Anna Elisabeth barones van Utenhove, dochter van baron Jacob Gerrit Willem – gepensioneerd kapitein van de Generale Staf en Ridder Militaire Willemsorde – en Anna Willink. Zij bewoonden de ridderhofstad Vleuten.

Van Limburg Stirum
Erg charmant zijn de kinderportretten van de graven Wigbold Albert Willem (1845-1884) en Hendrik (1847-1902) en de gravinnen Woltera Geertruida (1841-1877) en Frederica Augusta (1842-1903) van Limburg Stirum. Deze portretten bevinden zich in de collectie van het Rijksmuseum en zijn in 1855 gemaakt. Zij waren de kinderen van Leopold graaf van Limburg Stirum (1818-1890), heer van Noordwijkerhout, kamerheer i.b.d. van koning Willem III en koningin Wilhelmina, uit zijn eerste huwelijk in 1840 met jonkvrouwe Adolphina Wilhelmina Anna van der Wyck (1818-1849) , vrouwe van Warmond, dochter van jonkheer mr. Hendrik en Woltera Geertruida barones van Pallandt. Woltera Geertruida trouwde met jhr. mr. Gerrit Johan Constantijn Schimmelpenninck, heer van Diepenheim en Frederica Augusta met jhr. Willem Lodewijk van Schuylenburch, heer van Wisch. De ongetrouwde graaf Hendrik was heer van Noordwijk en burgemeester van Noordwijkerhout. Graaf Wigbold Albert Willem volgde zijn moeder op als heer van Warmond en was getrouwd met jonkvrouwe Anna Alisabeth Groeninx van Zoelen.

Van Reigersberg Versluys
Niet alleen met portretten van de Nederlandse adel leeft Eastman Johnson voort, ook zijn DNA is aanwezig bij leden van de adellijke familie Van Reigersberg Versluys. In 1819 werd M.E.C. Versluijs verheven in de Nederlandse adel. Eastman Johnsons kleindochter Muriel Lorillard Ronalds Conkling (1897-1971) – dochter van Alfred Conkling en Ethel Eastman Johnson – trouwde in 1922 in Londen met de officier jonkheer Louis Mello van Reigersberg Versluys (1883-1957), zoon van jhr. Anthonie Willem en jonkvrouwe Louise Jeannette Alexandrine Evrardine Mollerus, van huize Zwaluwenburg in Oldebroek. Muriel en Louis Mello kregen twee kinderen, jonkheer Mello Lorillard (1929-2007) – bankier en honorair consul van Monaco te Kaapstad – en jonkheer Roderick Alexander Mello (1931-1947). De nakomelingen van jonkheer Mello Lorillard wonen verspreid over het Verenigd Koninkrijk en Nederland.

Links: jonkvrouwe Wendela Frederica Francina Fagel. Foto: RKD – Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, RKDimages (0000252526). Rechts: jonkheer Guillaume Albert Charles Herman von Goedecke. Foto: RKD – Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, RKDimages (IB00052314).

Wie heeft kunst van Eastman Johnson?
Dr. Patricia Hills is op zoek naar nog onbekende schilderijen en tekeningen van Eastman Johnson. Hij signeerde zijn werk met ‘E.J.’, ‘E. Johnson’ en met ‘Eastman Johnson’, vaak ook met een jaartal erbij en meestal rechtsonder. Maar er is ook werk van hem dat niet is gesigneerd. In beide gevallen is het belangrijk dat dr. Patricia Hills – internationaal dé expert op het gebied van Eastman Johnson – foto’s ontvangt van uw kunstwerk. Ze geeft gratis haar professionele expertise als u foto’s stuurt naar eastmanjohnsonproject@gmail.com, u kunt zowel in het Engels als in het Nederlands schrijven. Wanneer uw kunstwerk wordt opgenomen in de catalogue raisonné die Dr. Patricia Hills aan het maken is, verhoogt dit de waarde van het schilderij of de tekening.

Over het Eastman Johnson Catalogue Raisonné Project
Het Eastman Johnson Catalogue Raisonné Project wordt mogelijk gemaakt door een donatie van The Mr. and Mrs. Raymond J. Horowitz Foundation for the Arts aan het Fenimore Art Museum in Cooperstown, New York. Het project wordt geleid door Dr. Patricia Hills, voormalig professor aan Boston University, internationaal dé Eastman Johnsonexpert. De catalogue raisonné wordt in 2021 online gepubliceerd.

 

Het Wapenboek van Gelre online

Afb. Het wapenboek van Gelre staat vol met Middeleeuwse familiewapens. Foto met dank aan de Koninklijke Bibliotheek van België.

Het Wapenboek Gelre dateert uit de jaren 1395-1402 en betreft een verzameling van circa 2000 getekende familiewapens uit heel Europa. De wapentekeningen zijn van de hand van Claes Heynensoon, die als Heraut van Gelre de geschiedenis is ingegaan.

Het boek is van grote cultuurhistorische waarde en bevindt zich in de Koninklijke Bibliotheek van België. Het is nu in zijn geheel gedigitaliseerd en voor iedereen is er nu de mogelijkheid om het online door te bladeren via deze link: https://uurl.kbr.be/1733715.

Lezing woensdag 27 november: Een hof tot ons gerief

Afb. 1. Auteur Caspar Visser ‘t Hooft met zijn nieuwste boek voor het slot in Rossum, dat één van de zeven buitenplaatsen is, waarover zijn boek gaat.

Op woensdagvond 27 november 2019 geeft Caspar Visser ‘t Hooft van 20.00 tot 22.00 uur in Dorpshuis De Parel aan de Kerkstraat in Rossum een lezing naar aanleiding van zijn boek ‘Een hof tot ons gerief’, dat eerder dit jaar verscheen (zie een eerder bericht op AiN https://www.adelinnederland.nl/boekennieuws-een-hof-tot-ons-gerief-door-caspar-visser-t-hooft/). In dit boek beschrijft hij aan de hand van zijn familie de verhalen die met de geschiedenis van verschillende buitenplaatsen verbonden is.

Aanstaande woensdag zal het over twee buitenplaatsen in zijn boek gaan: het Slot en Vredelust. Beide werden door zijn voorouders, de baronnen van Randwijck bewoond.

Voor meer informatie zie http://rossumsdorpsbelang.nl/hof-tot-gerief-27-11-2019/

Afb. 2. De voorkant van het boek met een foto van de buitenplaats Vredelust rond 1920.

 

Veilingnieuws: het familiearchief van de baronnen Gansneb genaamd Tengnagel bij Bubb Kuyper Veilingen in Haarlem.

Afb. 1. Deze charters met zegels maken deel uit van het familiearchief Gansneb genaamd Tengnagel. Foto met hartelijke dank aan Bubb Kuyper Veilingen in Haarlem.
Afb. 2. Het familiewapen Gansneb genaamd Tengnagel.

Van 26 t/m 29 november vindt er bij Bubb Kuyper Veilingen in Haarlem (www.bubbkuyper.com) een grote veiling plaats van boeken, prenten, kaarten, documenten, enz. Eén van de kavels is kavel 71/2716 en dit betreft een familiearchief van de baronnen Gansneb genaamd Tengnagel en bevat ongeveer 80 stukken uit de jaren 1541-1857 die gaan over familiebezit, legaten, juridische zaken en landgoederen.

Afb. 3. Alard Johan baron Gansneb genaamd Tengnagel (1692-1774), heer van Bonkenhave. Coll. Prov. Overijssels Museum in Zwolle.

Zo is er een document uit 1553 over de aankoop van de Camp onder Neede. Dit werd in dat jaar aangekocht door Reinier Gansneb genaamd Tengnagel (overl. voor 1560), die gehuwd was met Elisabeth van Armelo: ‘Behuesinge ind[en] gantze ende geheele Erfguedt ten Campe so dat to samen in gehoefte, mit veldt, erfgrunde, hoege ind zijde, mit holte, water ind weide, vort mit allere sijner rechten aldere ind nyere toebehoringe’.

Een ander document betreft het ‘maechgescheyt’ uit 1624 tussen de drie zoons van Johan Gansneb genaamd Tengnagel, heer van de Camp, die kapitein bij de infanterie in Statendienst was. Deze drie zoons waren Otto, Jacob en Berent. Blijkbaar was de verstandhouding tussen de jongste zoon Berent en zijn vader Johan niet goed, want deze was uit het testament van zijn vader geschrapt. De verdeling tussen hun drieën kon toch nog plaatsvinden, dankzij ‘Broeder leijche en verwantlijche affectie’.

In het archief bevinden zich ook documenten die ondertekend zijn door Koning Stadhouder Willem III en Stadhouder Willem V.

Afb. 4. Een door Koning Stadhouder Willem III ondertekende brief met links de transcriptie. Foto met hartelijke dank aan Bubb Kuyper Veilingen.

De familie Gansneb is een oude, Gelderse adellijke familie, waarvan de stamvader in 1460 door de Hertog van Gelre met goederen werd beleend. De naam Gansneb komt echter in de 13e eeuw al voor. Sinds het begin van de 16e eeuw noemde de familie zich Gansneb genaamd Tengnagel, naar een (mogelijke) verwantschap met deze Gelderse, adellijke familie. De familie vestigde zich later in Overijssel en bracht eeuwenlang officieren en bestuurders voort. Zo waren telgen burgemeester van Kampen en Lochem, en waren zij eigenaar van havezaten als de Camp, Bonkenhave en Luttenberg. In 1814 werden twee leden opgenomen in de Nederlandse adel en in 1822 volgde de erkenning van de titel baron/barones. De laatste van de familie was Catharina Henriette Louise Jeannette barones Gansneb genaamd Tengnagel. Zij huwde achtereenvolgens twee Italiaanse broers en overleed in 1932 als laatste van haar geslacht op Sicilië.

Het archief wordt getaxeerd op 1000-1500 euro (de veilingopbrengst was 2750 euro). Benieuwd naar wat er verder geveild wordt? Kijk dan in de online catalogus op https://www.bubbkuyper.com/index.php?option=com_virtuemart&view=category&virtuemart_category_id=245&virtuemart_manufacturer_id=0&Itemid=198

Afb. 6. Een charter uit 1552 uit het familiearchief met hierboven de transcriptie. Foto met hartelijke dank aan Bubb Kuyper Veilingen.