Winterse taferelen op Den Berg

Afb. Huis Den Berg in Dalfsen: sinds 1703 familiebezit van de baronnen Van Dedem.

Twee jaar geleden werd op Den Berg in Dalfsen deze foto gemaakt, die op de cover terechtkwam van het eerste digitale magazine van de Stichting Adel in Nederland. Inmiddels zijn we al weer tien magazines verder en druk bezig met het eerste nummer van de derde jaargang.

Bent u ook geïnteresseerd in adellijk erfgoed en nieuws en wilt u de werkzaamheden van onze stichting ook in 2019 mogelijk blijven maken? Word dan voor 17,50 euro per jaar donateur van de Stichting Adel in Nederland door een mail te sturen naar nieuwsbrief@adelinnederland.nl. U ontvangt dan in 2019 4 keer het digitale magazine boordevol informatie, verhalen en genealogisch nieuws. De Stichting Adel in Nederland heeft de Culturele ANBI-status en hierdoor kunt u als donateur bij de opgave voor de inkomstenbelasting giftenaftrek krijgen.

Bekijk hieronder het filmpje dat op deze locatie werd gemaakt na het maken van bovenstaande foto:

 

Geboren: Spaargaren

Afb. Het familiewapen Van Rappard.

Aemilia Diewertje Catharina Spaargaren, geboren Utrecht 18 januari 2019, dochter van Jasper Rudolf Spaargaren en Diane Francisca Spaargaren née jonkvrouwe van Rappard.

Schenking Van Boecop portretten aan Museum Elburg

Afb. Op de achtergrond de geschonken portretten van baron en barones Van Boecop-Valette. Het portret van Louise de Bont-barones Van Boecop wordt gedragen door v.l.n.r. John Töpfer, Elsabé Kalsbeek-barones Schimmelpenninck van der Oije (voorzitter stichtingsbestuur Museum Elburg) en Anne-Marie van Hout (directeur Museum Elburg). Zij worden geflankeerd door leden van de familie Van Rijssen, die nakomelingen zijn van de familie Van Boecop.

De Stichting Adel in Nederland heeft in de afgelopen jaren verschillende schenkingen gedaan. Zo ontving Kasteel Rosendael enkele boeken, die uit de voormalige kasteelbibliotheek op een veiling werden aangeboden. Daarnaast werd een jeugdportret van jonkheer Carel Repelaer (1893-1976) aan Kasteel Keukenhof geschonken en kreeg de Hoge Raad van Adel een 18e-eeuwse gravure aangeboden van het Van Wassenaer-Obdam grafmonument in de Grote of Sint-Jacobskerk in Den Haag.

Vorig jaar kocht AiN op een veiling twee portretten van baron en barones Van Boecop-Valette. Deze konden mede dankzij genereuze bijdragen van het Fonds A.H. Martens van Sevenhoven, het Monumenten Adviesbureau (Nijmegen) en verschillende particulieren deskundig gerestaureerd worden door de heer R.C. Döderlein de Win.

De portretten zijn door AiN aan Museum Elburg aangeboden, omdat de familie Van Boecop nauw met de geschiedenis van Elburg verbonden is: de stad werd in de jaren 1893-1396 door een voorvader in opdracht van de hertog van Gelre ommuurd en herbouwd.

Vorige week zaterdag vond de officiële overdracht in Museum Elburg plaats. Na een welkomstwoord door Anne-Marie van Hout, directeur van het museum, vertelde John Töpfer, directeur AiN, het verhaal bij deze portretten. Hierna werden de portretten officieel overgedragen aan Elsabé Kalsbeek-barones Schimmelpenninck van der Oije, voorzitter van het stichtingsbestuur van Museum Elburg. Groot was de verrassing toen AiN nog een derde portret aanbood van een barones Van Boecop, dat onlangs op een veiling opdook.

Hierna was er voor de genodigden een speciale rondleiding door het museum en een stadswandeling, waarbij veel wetenswaardigheden over Elburg verteld werden. AiN kijkt terug op een zeer geslaagde dag en dankt Museum Elburg hartelijk voor de zeer gastvrije ontvangst!

Bent u ook benieuwd naar Museum Elburg? Zowel het museum als het stadje zijn een aanrader om te bezoeken. Kijk voor meer informatie op https://www.museumelburg.nl/

Boekpresentatie ‘Touwtrekken om kasteel Hernen’

Afb. 1. De officiële presentatie van ‘Touwtrekken om kasteel Hernen’ vond plaats op kasteel Hernen. Rechts staat Peter van den Tweel, directeur Geldersch Landschap & Kasteelen. Kasteel Hernen is één van de kastelen, die GLK beheert. Foto met hartelijke dank aan Ton Rothengatter.

Onlangs vond op kasteel Hernen een bijzondere gebeurtenis plaats: het eerste exemplaar van het boek ‘Touwtrekken om kasteel Hernen’ werd aan Peter van den Tweel aangeboden, die directeur van Geldersch Landschap & Kasteelen is. AiN berichtte al eerder over dit boek (zie: https://www.adelinnederland.nl/vrienden-van-de-wijenburg-nieuwe-uitgave/.

Hans van Wijhe, die samen met Geertrudis van Dijk het boek schreef, hield hierbij de volgende toespraak:

Geertrudis en ik zijn als Vrienden van de Wijenburg nu al meer dan tien jaar met veel plezier bezig met de geschiedenis van de Wijenburg en haar bewoners. Het resultaat :
– een mooie website met veel waardevolle informatie die door de KB wordt gearchiveerd
– enkele drukbezochte zondagmiddagen op de Wijenburg samen met de kerk van Echteld
– mooi ingelijste kopieën van portretten in de ridderzaal van de Wijenburg
– en dan nog onze boeken, vandaag de 3e!

Afb. 2. Hans van Wijhe (links) (samen met Gertrudis van Dijk auteur van het boek) met rechts Peter van den Tweel, directeur Geldersch Landschap & Kasteelen. Foto met hartelijke dank aan Ton Rothengatter.

Bij onze speurtocht kwam ook Hernen in beeld maar we hadden het zo druk met de Wijenburg dat we niet echt aan Hernen toekwamen. Dat veranderde ruim 2 jaar geleden.  We hadden al een paar jaar eerder een aantal documenten m.b.t. Hernen uit het archief van de familie Van Rechteren opgevraagd maar de hele stapel van 88 pagina’s bleef voorlopig in de kast liggen als een grote klus die we ooit nog eens van plan waren te gaan oppakken.

En toen wist Geertrudis Joop de Wolf te vinden die ons wilde helpen met het ontcijferen van die 88 pagina’s uit de 16e eeuw. Wat zich toen ontvouwde, vonden we heel boeiend. De titel voor ons nieuwe boek kwam boven “Touwtrekken om kasteel Hernen” .

De geschiedenis van de Wijenburg in Echteld en kasteel Hernen is sterk met elkaar verbonden. Beide kastelen zijn ontstaan rond 1200 en kregen rond 1550 hun huidige vorm door de familie Van Wijhe. Van 1271 tot 1751 (dus bijna 500 jaar!) is de Wijenburg in het bezit geweest van de familie Van Wijhe van Echteld. Uit de familie Van Wijhe van Echteld ontstond rond 1400 de Hernense Van Wijhe tak die Hernen ruim 200 jaar in bezit had.

Afb. 3. De voorkant van het boek met een fragment van de poort van kasteel Hernen. Mogelijk betreft het hier een lid van de familie Van Wijhe.

Begin 17e eeuw kwam er een eind aan het Van Wijhe tijdperk op Hernen. Een bont gezelschap was rond 1600 bezig met hoe het verder moest met de omvangrijke heerlijkheid. De families Van den Bongard en Van Wijhe van Echteld speelden de hoofdrol.

Ons boek “Touwtrekken om kasteel Hernen” laat zien wat er allemaal gebeurde op en rond kasteel Hernen eind 16e eeuw / begin 17e eeuw. Maar ook hebben we in beeld gebracht hoe de Van Wijhe’s op Hernen voor die tijd leefden.

Enkele van de meest opvallende dingen die bij ons onderzoek te voorschijn kwamen:
– De Van Wijhe’s van de Wijenburg verloren uiteindelijk het touwtrekken om Hernen en hadden het nakijken. Het Hernense bezit kwam door de huwelijken van Maria en Joachima van Wijhe van Hernen in handen van de families Van Reede en Van Rechteren.
– De band van de Van Wijhe’s van Hernen met Geldern in het Overkwartier, die was heel intensief. Verschillende Van Wijhe’s van Hernen waren ambtman in Geldern en Reinier van Wijhe trouwde Margriet van Egeren die uit Geldern kwam!
– Joachim (de vader van Reinier) was een beruchte roofridder tot in Twente toe! Het kasteel van de fam. Van Reede in Saesfelt werd door Joachim namens de hertog van Gelre verwoest! Opvallend: uiteindelijk kreeg de fam. Van Reede een eeuw later na het touwtrekken Hernen in handen!

Het is fantastisch dat beide kastelen uiteindelijk in bezit zijn gekomen van GL&K. De restauraties van deze kastelen waren de eerste projecten van GL&K in de jaren 1942-1970.  De Wijenburg in Echteld en kasteel Hernen laten nog steeds de belangrijke positie zien die de Van Wijhe’s in de Middeleeuwen in het rivierengebied innamen.

Graag bieden wij hierbij ons boek “Touwtrekken om kasteel Hernen” aan GL&K aan.

Benieuwd naar de Wijenburg? Kijk dan op http://www.vriendenvandewijenburg.nl/Home
Benieuwd naar kasteel Hernen? Kijk dan op https://hernen.glk.nl/

Geboren: Thomeer

Afb. Het familiewapen Witsen Elias.

Lucie Marie Anne Thomeer, geboren Utrecht 3 januari 2019, dochter van Hans Thomeer en Anne Fleur Madeline Thomeer née jonkvrouwe Witsen Elias.

Foto’s Keizerlijk Kerst: winnares Like & Win actie

Afb. Een fotocollage van Keizerlijke Kerst door mevrouw Elbertse, die één van de winnaressen van de Like & Win Actie was van AiN in samenwerking met kasteel Amerongen. Hartelijk dank voor deze mooie foto’s!

Nog t/m 6 januari kunt u op kasteel Amerongen ‘Keizerlijk Kerst, Kerst 1918 op kasteel Amerongen’ bezoeken. Dit jaar is het precies 100 jaar geleden dat de Duitse Keizer Wilhelm II aankwam op Kasteel Amerongen en tijdens zijn verblijf maakte hij Kerst mee op het kasteel. Deze sfeervolle tijd werd ook toen gevierd en ook u kunt nu ervaren hoe dat was! Beleef Kerst zoals dat rond 1918 plaatsvond op Kasteel Amerongen in het fraai versierde Huys.

Dankzij de gewaardeerde medewerking van kasteel Amerongen, mocht de Stichting Adel in Nederland 2 x twee kaarten verloten. Mevrouw Elbertse was één van de winnaars en maakte deze mooie fotocollage van haar bezoek!

Wilt u zelf het kasteel nog in kerstsfeer bezoeken? Dan kan dat nog t/m 6 januari! Lees meer op https://www.kasteelamerongen.nl/agenda/een-keizerlijke-kerst

Freule Huyssen van Kattendijke en… ‘Happy New Year’ van ABBA

Afb. Het echtpaar Von Wartensleben von Flodroff-Huyssen van Kattendijke en het ‘’t Huijs Dort in Overijssel, aen de Regter Zijde’ door Abraham Rademaker (1685-1735) uit de collectie van het Rijksmuseum.

Johanna Margaretha des H.R. Rijksbarones Huyssen van Kattendijke (1691-1724) werd gedoopt op 18 juli 1691 in Middelburg, waarbij als getuigen twee familieleden optraden: Margaretha Huyssen van Kattendijke en de aangehuwde mr. Johan de Mauregnault, heer van Philipsland. Zij groeide op in Middelburg in een rijke en invloedrijke familie en haar vader was onder meer burgemeester van Middelburg. Haar oud-tante Margaretha des H.R.Rijksgravin von Flodroff née des H.R. Rijksbarones Huyssen van Kattendijke adopteerde haar, waardoor zij erfgename werd van kasteel Dorth in Gorssel en andere rijke goederen.

Op 19 maart 1706 huwde zij veertien jaar oud de Duitser Carl Sophronius Philipp des H.R. Rijksgraaf von Wartensleben und Flodroff (1680-1751) en door dit huwelijk kwam kasteel Dorth in het bezit van de Wartenslebens. Hij had als jongeman in Utrecht en in Leipzig gestudeerd en trad als kamerjonker in dienst van de Hertog van Sachsen-Gotha. In latere jaren werd hij kamerheer van de Koning van Pruisen en had hij een glansrijke carrière als Minister aan het Koninklijk Pools en Keurvorstelijk Hof van Saksen en als gezant bij het Hof van St. James in Londen. Op zijn portret staat hij afgebeeld met het Johanniterkruis en de Poolse Orde van de Witte Adelaar, terwijl zijn echtgenote met rijke juwelen getooid is, waaronder een aigrette met paarlen en veren in ‘t haar.

Hun enige dochter Amalie Esperanca des H.R. Rijksgravin von Wartensleben und Flodroff (1715-1787) trad op 7 juni 1743 op kasteel Dorth in het huwelijk met Heinrich IX des H.R. Rijksgraaf Reuss (1711-1787) en hun rechtstreekse nakomeling Heinrich Ruzzo Prins Reuss, Graaf von Plauen (1950-1999), huwde in 1992 Anni-Frid Lyngstad, die jarenlang van de succesvolle popgroep ABBA deel uitmaakte (u weet wel, zij was de roodharige).

AiN dankt u hartelijk voor het volgen, reageren, doneren en het geven van tips in het afgelopen jaar, en wenst u een Vorstelijk 2019 toe en een… Happy New Year!

Bent u ook geïnteresseerd in adellijk erfgoed en nieuws en wilt u de werkzaamheden van onze stichting ook in 2019 mogelijk blijven maken? Word dan voor 17,50 euro per jaar donateur van de Stichting Adel in Nederland door een mail te sturen naar nieuwsbrief@adelinnederland.nl. U ontvangt dan in 2019 4 keer het digitale magazine boordevol informatie, verhalen en genealogisch nieuws. De Stichting Adel in Nederland heeft de Culturele ANBI-status en hierdoor kunt u als donateur bij de opgave voor de inkomstenbelasting giftenaftrek krijgen.

 

 

 

Oud & Nieuw en het ‘Feithenlied’ van de jonkheren Feith

Afb. Mr. Rhijnvis Feith (1753-1824).
Afb. Mr. Rhijnvis Feith (1753-1824).

Mr. Rhijnvis Feith (1753-1824) verwierf grote bekendheid als schrijver en dichter en vaak wordt in kerken op oudejaarsavond zijn ‘Uren, dagen, maanden, jaren, vliegen als een schaduw heen’ gezongen.

Nakomelingen van hem werden in de jaren 1901-1905 in de Nederlandse adel verheven met het predikaat jonkheer en onder hen leeft het lied voort als het ‘Feithenlied’. Het wordt nog steeds gezongen bij bijzondere familiegebeurtenissen en ook vanavond zullen er Feithen zijn die het zingen.

Voor wie het lied wil horen, kan het hier beluisteren:

Voor wie het mee wil zingen, volgt hier een wonderschone uitvoering op viool met orgelbegeleiding en met daaronder de tekst:

Uren, dagen, maanden, jaren,
vliegen als een schaduw heen.
Ach, wij vinden, waar wij staren,
niets bestendigs hier beneen!
Op de weg, die wij betreden,
staat geen voetstap die beklijft.
Al het heden wordt verleden,
schoon ‘t ons toegerekend blijft.

Voorgeslachten kwijnden henen,
en wij bloeien op hun graf.
Ras zal ‘t nakroost ons bewenen:
‘t mensdom valt als blaad’ren af.
‘t Stof, door eeuwen saamgelezen,
houdt hetzelfde graf bewaard.
Buiten U, o eeuwig Wezen, ach,
wat was de mens op aard!

Dat de tijd hier ‘t al verover’,
aan geen tijdperk hangt mijn lot.
Gij, Gij blijft mij altijd over,
Gij blijft eindeloos mijn God.
Welk een ramp mij hier ook nader’,
‘k vind in U mijn rustpunt weer.
Gij blijft in uw Zoon mijn Vader,
wat verander’, wat verkeer’.

Vader, onder al mijn noden,
Vader, onder heil en straf,
Vader, ook in ‘t rijk der doden,
Vader, ook in ‘t zwijgend graf,
waar ik ooit verand’ring schouwe,
Gij, o God, houdt eeuwig stand.
Ook mijn stof rust op uw trouwe,
sluimert in uw Vaderhand!

Snelt dan, jaren, snelt vrij henen
met uw blijdschap en verdriet.
Welk een ramp ik moog’ bewenen,
God, mijn God, verandert niet!
Blijft mij alles hier begeven,
voortgeleid door zijne hand,
schouw ik uit dit nietig leven
in mijn eeuwig vaderland.

Decembernummer magazine AiN: boordevol informatie en verhalen

Afb. 1. In het magazine het verhaal bij het portret van baron Van Boecop, dat samen met het portret van zijn echtgenote aan Museum Elburg wordt aangeboden. De portretten konden door AiN aangekocht en gerestaureerd worden dankzij vele bijdragen.

De Stichting Adel in Nederland geeft voor haar donateurs een digitaal magazine uit, dat vier keer per jaar per mail wordt toegestuurd. Onlangs ontvingen de donateurs het decembernummer en ook dit keer staat het magazine met 72 pagina’s weer boordevol verhalen, informatie, nieuws over tentoonstellingen en genealogisch nieuws.

Afb. 2. Een gedeelte van het verhaal van de gerestaureerde portretten van baron en barones Van Boecop-Valette. Hun hele levensverhaal kunt u in het magazine lezen.

Inhoud
– Paul baron van Boecop en Jacqueline Valette – wie haar kon, had haar lief, door John Töpfer
– Boekpresentatie: De Cloese. Havezate aan de Berkel
– Op stand aan de wand (6): de barones en de cartograaf, door John Töpfer
– De baronie van Asperen, door jonkheer mr. Dolph Boddaert
– Tentoonstelling ‘Dineren aan de gracht’: met Van Loon en… Obama!
– Het verhaal bij een voorwerp (4): De kast van jonkvrouwe Janna van Keppel (1861-1940), door John Töpfer
– Symposium ‘700 jaar Janskerk’ een symposium over de drie ridderlijke orden
– Symposium Amerongen
– Kort nieuws (met o.a. een Koninklijke onderscheiding voor Timothy Bentinck, 12th Earl of Portland mét foto)
– Bijzonder verleden (4): Agnies Pauw van Wieldrecht en het dialect van de adel, door John Töpfer
– Geboren
– Overleden
– Getrouwd (mét huwelijksfoto’s!)
– Vriendenpagina
– Agenda

Afb. 3. Het geslacht Pauw van Wieldrecht stierf onlangs uit. In het magazine het levensverhaal van de één na laatste telg.

Word nu donateur en ontvang ook het magazine
Bent u ook benieuwd naar dit digitale magazine? Voor 17,50 euro per jaar wordt u donateur en steunt u ons in onze werkzaamheden. Als u nu donateur wordt, ontvangt u in één keer alle vier magazines, die in 2018 verschenen zijn! Voor meer informatie mail naar nieuwsbrief@adelinnederland.nl.

Nina & Frederik – Mary’s Boy Child

Frederik Jan Gustav Floris baron van Pallandt (1934-1994) vormde met zijn Deense echtgenote Nina Magdalene barones van Pallandt née Möller (1932) in de jaren zestig het succesvolle duo Nina & Frederik. Samen traden zij wereldwijd op tot zelfs in de Verenigde Staten toe. Begeleid door Frederik op gitaar zong het duo o.a. veel folkloristisch geïnspireerde liedjes, maar ook het bekende ‘Mary’s Boy Child’ werd door hen vertolkt.